Organize Perakende Ciroları Ekim ayı itibariyle, perakende sektörü cirolarında 10 aylık ve yıllık bazda bir artış gerçekleşmiştir.
Ekim ayı ciroları eylül ayına kıyasla %15 düşerken, 2008 yılının Ekim ayına göre aylık değişim ise %10 seviyesinde olmuştur.
2008 Ekim ayındaki yıllık artış 2007 Ekim ayına kıyasla %9 seviyesindeydi. 2009 Ekim ayındaki yıllık ciro artışı ise (Ekim’den Ekim’e) %4 düzeyinde olmuştur.
2009 yılının ilk 10 ayını 2008 yılının aynı dönemiyle kıyasladığımızda, organize perakende cirosunun %5 büyüdüğü görülmektedir.

Bayram dönemi sonrasında cirolarda aylık bazda düşüş yaşansa da sektör yıllık ve 10 aylık büyümesini sürdürmektedir. Hazır giyim perakendesi ciro büyümesinde lider konumunu korumaktadır. Ancak %4’lük artış yine de sevindirici değildir; çünkü tüketici hem güven hem de tüketim eğilimi olarak negatif sinyaller vermektedir.

Gıda ve Gıda-Dışı Cirolar
Alt sektörler bazında ciroları incelediğimizde, gıda perakendesi cirosunda önceki aya göre %10 seviyesinde bir düşüş yaşandığı görülmektedir. Gıda dışında ise aylık ciro değişimi %22 düşüş olarak gerçekleşmiştir. Hazır giyim sektörü cirosu ise %25 gerilemiştir.
Aylık bazda geçen yılın Ekim ayıyla kıyaslandığında, gıda perakendesi ciroları %10, Gıda dışı perakende cirosu %11 ve hazır giyim ciroları %19 büyümüştür.
Yıllık olarak baktığımızda ise gıda cirolarının %2 arttığı görülmektedir. Öte yandan gıda dışında %8 büyüme gözlenmektedir. 2008 Ekim ayından- 2009 Ekime yıllık %12 büyüme yaşayan hazır giyim sektörü, alt kırılımdaki ciro artışının yine lideri konumundadır.
2009 ilk 10 ayını 2008 yılının ilk 10 ayıyla kıyaslandığında, gıda ciroları %4 artarken, gıdadışı %8, hazır giyim ise %12 büyüme gerçekleştirmiştir.

Metrekare Endeksi

Metrekare endeksine baktığımızda, yıllık olarak %13 artış gözlemlenmektedir. Öte yandan, 2008 Ekim ayındaki bir yıllık büyümeye baktığımızda %22 artış yaşandığı görülmektedir. Aralık 2008 sonuna kıyasla 2009 yılı ilk 10 aylık metrekare artışı ise %10 oranında gerçekleşmiştir.

Mağaza sayılarına baktığımızda ise, yıllık %10 artış yaşandığı görülmektedir; ancak 2008’deki yıllık %25’lik artış oranlarına kıyasla büyüme hız kesmiştir.

Sektör kriz ortamında bile güvenle yatırımlarını sürdürmektedir. Bu durum, sektörün yakın ve orta vadede gerçekleşecek düzelmeye duyduğu güvenin ifadesidir. Gıdadışı perakende yatırımları da önceki aylara göre artış kaydetmiştir. Önceki 3 aylık dönemde hız kesen Hazır Giyim sektörü yatırımları, yeniden artış eğilimine girmiştir.

Gıda ve Gıda-Dışı Metrekareleri
Ekim 2009’da yıllık metrekare artışı gıdada %14, gıda dışında %11 seviyesinde gerçekleşmiştir. Hazır giyimde %13 yıllık metrekare artışı yaşanmıştır.
Gıdada 2008 yılı Ekim ayındaki yıllık artış %20 iken, 2009 yılı Ekim ayında bu oran düşmüştür.
Gıda dışında ise 2008’deki %24’lük büyüme 2009?da %11’e gerilemiştir.
Geçen sene hazır giyim metrekare alanında ise %32 büyüme gözlemlenmişti; 2009 Ekim ayında yıllık hazır giyim metrekaresi ise %13 artmıştır.
Aralık 2008 sonuna kıyasla 10 aylık büyümeye baktığımızda da, en yoğun metrekare artışının %11 ile gıda perakendesinde olduğu görülmektedir. Gıda dışında 10 aylık metrekare artışı %8, hazırgiyimde 10 aylık metrekare artışı %9 olmuştur.
Geçen yılın Ekim ayına göre yıllık mağaza sayıları gelişimine bakıldığında ise, Gıdada %19 artış olurken, gıda dışında ise %3 artış olduğu görülmektedir. Hazır giyim sektöründe mağaza sayısı artışı %4 düzeyinde olmuştur.

Sonuç: Gıda perakendesi yıllık %19 mağaza sayısı artışıyla yatırımlarda öncü konumdadır. 2008 yılındaki eğilimini sürdürmektedir. Gıdadışı yatırım ivmesini yavaşlatmış olmasına rağmen, büyüme eğiliminden kopmamıştır. Hazır Giyim perakendesi ekim ayında yatırım atağıyla metrekaresini yıllık bazda %13 artırmış, Kriz döneminde de farklı bölgelerdeki tüketicisine ulaşma kararlılığını sürdürmüştür.
Ekim ayında açılan 1 yeni AVM mağaza sayılarında artışta etkili olmuştur. AVM Sayısı 226’ya çıkarken, Toplam kiralanabilir alan 5.33 milyon metrekareye ulaşmıştır.

Metrekare Başına Cirolar
Ekim 2009’da metrekare başına ciro endeksi, Eylül ayına göre %13 düşmüştür. 2008 Eylül ayına kıyasla aylık bazda %3 artış görülmektedir.

Gıda ve Gıda-Dışı Metrekare Başına Cirolar
Alt sektörlere baktığımızda; gıdada eylül ayına göre %9 düşüş yaşanmıştır. 2008 yılı aynı döneminde ise %15 düşüş gerçekleştiği görülmektedir. Gıda dışında ise aylık %20 düşüş olurken, Ekim 2008’e göre %20lik düşüş olduğu gözlenmektedir.
Hazır giyim sektörüne baktığımızda ise önceki aya göre metrekare başına cirolarda %24 düşüş olmuştur. Geçen yılda aynı döneminde %27lik düşüş yaşanmıştır. Cirolardaki düşüşe rağmen artan metrekareler metrekare başına cirolara da yansımıştır.
Cirolardaki aylık düşüşler, metrekare gelişiminin altında kalmış, metrekare başına ciroların aylık bazda düşmesine sebep olmuştur. Öte yandan, sektör genelinde yıllık bazda %3 verimlilik artışı yakalanmıştır ki bu kayda değer bir gelişmedir.
Sektör, yatırımlarının geri dönüşü konusunda güvenli ve etkin olmaya devam etmektedir. Organize perakendenin gün geçtikçe sağladığı bu etkinlik devlet açısından da daha fazla gelir anlamına gelmektedir.

Fiş Sayıları
Eylül ayına göre organize perakende fiş sayıları %3 azalırken, 2008 Ekim ayına kıyasla aylık artış %17 seviyesinde olmuştur. 2009’un ilk 10 ayı 2008 yılının ilk 10 ayıyla kıyaslandığında %14 düzeyinde fiş sayısı artışı gerçekleşmiştir.
Fiş sayılarında yıllık bazda %14 artış gözlenmektedir. Bu durum hem kayıtlılığın gelişimine dikkat çekmekte hem de tüketicinin bir süredir benimsediği üzere, sık alışverişe çıktığında her defasında az satın aldığına işaret etmektedir.

Gıda ve Gıda Dışı Fiş Sayısı
Gıdada fiş sayısı 2008 Ekim ayına göre yıllık %14 artarken, gıdadışında bu oran %16 olmuştur. Hazır giyimde ise yıllık bazda %30 artış, aylık bazda %31 düşüş olarak gerçekleşmiştir. Gıdada aylık fiş sayısı artarken, gıdadışı ve hazırgiyimde düşüş gerçekleşmiştir.
Ekim ayında bayram ve okul alışverişinin bitmesi ile özellikle gıda dışı perakendede aylık ciro düşüşüne paralel şekilde fiş sayılarında da düşüş yaşanmıştır.