Genel Haberler
Eylül ayında 29 ürünün 15’inde fiyat artışı oldu
Eylül ayında oluşan fiyat değişimlerini değerlendiren Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar şunları söyledi: “Eylül ayındaki fiyat değişimlerine baktığımızda üretici ve market arasındaki fiyat farkının %500’lere ulaştığı görülmektedir. Üreticiden 10 kuruşa çıkan karpuz marketlerde 62 kuruştan satışa sunulmaktadır. Fiyat farkının yüksek olduğu diğer ürünler ise sırasıyla %359 ile domates, %344 ile patlıcan, %340 ile limondur. Görüldüğü üzere üreticilerimiz ile market arasındaki makas yüksektir. Eylül ayında üretici fiyatı değişmeyen limon marketlerde %31 fiyat artışı gösterirken, üretici fiyatı değişmeyen karpuzda marketlerde %21.4 artışla satışa sunulmuştur.
Üreticilerimiz ürettikleri üründen hak ettikleri geliri elde edemezken, tüketicilerimiz bu ürünleri pahalıya tüketmek durumda kalmaktadır. Bunun yanı sıra alım gücü azalan tüketiciler ise bu ürünlerden bir kısmına erişemediği için dengeli beslenememektedir.
Eylül ayında market fiyatlarına baktığımızda; 4 üründe fiyat değişimi olmazken, 10 üründe azalma, 15 üründe ise fiyat artışı olmuştur. Yumurta, patlıcan, kırmızı mercimek, sivri biber fiyatlarında değişim görülmezken, sütte %1.5, kuru kayısıda %2.2, kuru fasulyede %2.9, nohutta %3, armutta %5.8, pirinçte %6.7, yeşil fasulyede %7.1, havuçta %14.5, elmada %17.4, salatalıkta %22.8 fiyat düşüşleri görülmüştür. Buna karşılık limonda %31, kavunda %22.7, karpuzda %21.4, tavuk etinde %14, şeftalide %11.1, patateste %8.4, domateste %5.5, soğanda %3.1, kuru incirde %2.7, kuru üzümde %2.7, fındıkta %2, toz şekerde %1.4, yeşil mercimekte %1.2, dana etinde %0.9, kuzu etinde ise %0.7 fiyat artışları olmuştur.
Eylül ayında üretici fiyatlarına baktığımızda; 6 üründe fiyat değişimi olmazken 6 üründe azalma, 15 üründe ise fiyat artışı olmuştur. Karpuz, limon, nohut, kuru kayısı, süt ve kuzu etinde fiyat değişimi görülmezken; yeşil fasulyede %3.9, havuçta %6.2, patlıcanda %6.7, sivri biberde %10.7, salatalıkta %19.2, elmada %24.7 fiyat düşüşleri görülmüştür. Mevsim itibarıyla hasadı devam eden ürünler ile elma gibi hasat edilen ürün miktarında artış görülen ürünlerde fiyat düşüşleri görülebilmektedir. Buna karşılık fındıkta %43.8, kuru üzümde %40, pirinçte %27.6, kuru incirde %25, kavunda %15.4, yumurtada %15.4, patateste %9, kuru fasulyede %8.8, soğanda %7.1, domateste %5.5, şeftalide %5.3, dana etinde %5.3, armutta %4.3, yeşil mercimekte %3.6, kırmızı mercimekte %2.9 fiyat artışı görülmüştür.
Fındık fiyatının maliyet fiyatının çok altına düşmesi nedeniyle fındıkta uyguladığımız stratejinin ardından, üreticinin ürününe sahip çıkıp, bilinçli bir şekilde hareket etmesi, ürününü pazara birden indirmemesi, fiyatın normal seviyesine çımasını sağlamış, bu nedenle fındık fiyatında artış görülmüştür.
Kuru üzümde rekoltede yaşanan düşüşün yanı sıra, yağışların kaliteyi olumsuz etkilemesi fiyatı artırmıştır. Kuru incirde de benzer bir durum söz konusudur. Hasat ve kurutma döneminde meydana gelen yağışlar üründe hasara yol açmıştır. Rekoltedeki düşüş fiyatlara yansımıştır.
Pirinçte Ağustos ayı fiyatı 2008 sezonuna ait fiyattır. Eylül ayı itibarıyla çeltik hasadının başlaması ile birlikte piyasaya yeni ürün çıkmıştır. TMO çeltik alım fiyatını henüz açıklamamış olup, serbest piyasada pirinç 1,85 TL/Kg’dan satılmaktadır. Geçen sezonun ürünü ile kıyaslama yapıldığı için fiyatlarda artış görülmektedir.
Dana eti ve yumurta gibi hayvansal ürünlerde arz ve talep değişikliği nedeniyle fiyatlarda bir miktar artış görülmüştür.
Tarım üstü açık bir fabrikadır. İklim koşullarında yaşanan bir değişme üreticilerimizi doğrudan etkilemektedir. Kuru üzüm ve kuru incir örmeğinde olduğu gibi üreticinin ürünü hasar görmüştür. Rekolte düşüşü nedeniyle artan fiyatlar, üreticinin yeterli gelir elde etmesini sağlayacak düzeyde değildir. Son iki yıldır Ülkemizde yaşanan kuraklığın ardından bu yıl gelen yağışlar üreticilerimizi sevindirmekle birlikte, yaşan sel felaketleri, kuru üzüm ve incir gibi ürünlerde rekolteyi olumsuz etkilemiş ve üreticilerimiz mağdur olmuştur.
Üreticilerimizin mağduriyetinin giderilmesi, pazarlamada sıkıntı yaşamadan emeğinin karşılığını almaları, tüketicilerimizin de bu ürünleri uygun fiyatla tüketmesi sağlanmalıdır. Ürünlerin üreticiden tüketiciye ulaşana kadar, pazarlama zincirinde yer alan tüm taraflar gereken hassasiyeti göstermelidir.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği olarak konunun takipçisi olmaya devam edeceğiz.”
|
Ür Ürünler |
Üretici |
Hal |
Pazar |
Market |
Hal/Üretici |
Pazar/Üretici |
Market/Üretici |
|
Fiyatı |
Fiyatı |
Fiyatı |
Fiyatı |
Fiyat Farkı(%) |
Fiyat Farkı (%) |
Fiyat Farkı (%) |
|
|
Domates |
0,34 |
0,60 |
1,13 |
1,55 |
77,8 |
233,3 |
359,4 |
|
Salatalık |
0,32 |
0,45 |
0,88 |
1,23 |
39,2 |
170,6 |
279,6 |
|
Sivri Biber |
0,47 |
0,69 |
1,44 |
1,96 |
45,2 |
203,7 |
314,1 |
|
Yeşil Fasulye |
0,74 |
1,11 |
2,00 |
2,71 |
50,3 |
170,3 |
266,4 |
|
Patlıcan |
0,33 |
0,51 |
0,95 |
1,45 |
56,9 |
190,8 |
343,9 |
|
Havuç |
0,45 |
0,70 |
1,25 |
1,36 |
55,6 |
177,8 |
202,0 |
|
Soğan |
0,38 |
0,62 |
0,80 |
1,01 |
64,4 |
113,3 |
169,3 |
|
Patates |
0,43 |
0,66 |
0,92 |
1,10 |
55,3 |
115,7 |
157,6 |
|
Limon |
0,58 |
1,13 |
2,67 |
2,53 |
95,7 |
363,8 |
339,8 |
|
Elma |
0,57 |
0,99 |
1,44 |
2,17 |
74,8 |
154,4 |
284,5 |
|
Kavun |
0,30 |
0,56 |
0,72 |
1,26 |
85,8 |
138,9 |
321,1 |
|
Karpuz |
0,10 |
0,18 |
0,38 |
0,62 |
77,4 |
271,0 |
499,2 |
|
Şeftali |
1,00 |
1,49 |
2,13 |
2,96 |
48,8 |
112,5 |
195,6 |
|
Armut |
0,97 |
1,50 |
2,13 |
2,91 |
54,6 |
119,1 |
200,2 |
|
Kuru Fasulye |
1,60 |
2,10 |
3,69 |
4,75 |
31,3 |
130,5 |
196,6 |
|
Nohut |
1,10 |
1,60 |
3,50 |
4,12 |
45,5 |
218,2 |
274,6 |
|
Kırmızı Mercimek |
1,80 |
2,80 |
3,88 |
4,51 |
55,6 |
115,3 |
150,6 |
|
Yeşil mercimek |
1,45 |
2,20 |
3,50 |
4,17 |
51,7 |
141,4 |
187,6 |
|
Pirinç |
1,85 |
2,00 |
4,38 |
4,98 |
8,1 |
136,5 |
169,2 |
|
Kuru Kayısı |
3,00 |
– |
6,50 |
7,90 |
– |
116,7 |
163,2 |
|
Kuru Üzüm |
2,80 |
– |
5,00 |
6,63 |
– |
78,6 |
136,9 |
|
Kuru İncir |
3,75 |
– |
8,33 |
11,30 |
– |
122,2 |
201,3 |
|
Fındık(İç) |
9,20 |
– |
13,50 |
16,72 |
|
46,7 |
81,8 |
|
Yumurta |
0,15 |
– |
0,25 |
0,25 |
– |
66,7 |
68,3 |
|
1Lt Süt |
0,58 |
– |
|
1,97 |
– |
– |
239,8 |
|
Dana Eti |
10,00 |
– |
|
19,07 |
– |
– |
90,7 |
|
Kuzu eti |
14,00 |
– |
|
23,77 |
– |
– |
69,8 |
|
Tavuk Eti |
– |
– |
|
5,21 |
– |
– |
– |
|
Toz Şeker |
– |
– |
|
2,76 |
– |
– |
– |
TMO henüz çeltik alım fiyatını açıklamamış olup, pirinç üretici fiyatları yeni sezona ait serbest piyasa fiyatıdır.
Fındık fiyatı serbest piyasa fiyatıdır.
Baklagil fiyatları yeni sezona ait üretici fiyatlarıdır.
Seçilmiş Ürünlerde Market Fiyatlarındaki Aylık Değişim
|
Market Fiyatları(YTL/Kg) |
30 Ağustos 2009 |
29 Eylül 2009 |
30 Ağustos/29 Eylül |
|
%Değişim |
|||
|
Limon |
1,93 |
2,53 |
31,0 |
|
Kavun |
1,03 |
1,26 |
22,7 |
|
Karpuz |
0,51 |
0,62 |
21,4 |
|
Tavuk Eti |
4,57 |
5,21 |
14,0 |
|
Şeftali |
2,66 |
2,96 |
11,1 |
|
Patates |
1,01 |
1,10 |
8,4 |
|
Domates |
1,47 |
1,55 |
5,5 |
|
Soğan |
0,98 |
1,01 |
3,1 |
|
Kuru İncir |
11,00 |
11,30 |
2,7 |
|
Kuru Üzüm |
6,46 |
6,63 |
2,7 |
|
Fındık(İç) |
16,39 |
16,72 |
2,0 |
|
Toz Şeker |
2,72 |
2,76 |
1,4 |
|
Yeşil mercimek |
4,12 |
4,17 |
1,2 |
|
Dana Eti |
18,90 |
19,07 |
0,9 |
|
Kuzu Eti |
23,60 |
23,77 |
0,7 |
|
Yumurta |
0,25 |
0,25 |
0,0 |
|
Patlıcan |
1,45 |
1,45 |
0,0 |
|
Kırmızı Mercimek |
4,51 |
4,51 |
0,0 |
|
Sivri Biber |
1,96 |
1,96 |
0,0 |
|
1Lt Süt |
2,00 |
1,97 |
-1,5 |
|
Kuru Kayısı |
8,07 |
7,90 |
-2,2 |
|
Kuru Fasulye |
4,89 |
4,75 |
-2,9 |
|
Nohut |
4,25 |
4,12 |
-3,0 |
|
Armut |
3,09 |
2,91 |
-5,8 |
|
Pirinç |
5,34 |
4,98 |
-6,7 |
|
Yeşil Fasulye |
2,92 |
2,71 |
-7,1 |
|
Havuç |
1,59 |
1,36 |
-14,5 |
|
Elma |
2,63 |
2,17 |
-17,4 |
|
Salatalık |
1,59 |
1,23 |
-22,8 |
Seçilmiş Ürünlerde Üretici Fiyatlarındaki Aylık Değişim
|
Üretici Fiyatları(YTL/Kg) |
30 Ağustos 2009 |
29 Eylül 2009 |
30 Ağustos/29 Eylül |
|
%Değişim |
|||
|
Fındık(İç) |
6,40 |
9,20 |
43,8 |
|
Kuru Üzüm |
2,00 |
2,80 |
40,0 |
|
Pirinç |
1,45 |
1,85 |
27,6 |
|
Kuru İncir |
3,00 |
3,75 |
25,0 |
|
Kavun |
0,26 |
0,30 |
15,4 |
|
Yumurta |
0,13 |
0,15 |
15,4 |
|
Patates |
0,39 |
0,43 |
9,0 |
|
Kuru Fasulye |
1,47 |
1,60 |
8,8 |
|
Soğan |
0,35 |
0,38 |
7,1 |
|
Domates |
0,32 |
0,34 |
5,5 |
|
Şeftali |
0,95 |
1,00 |
5,3 |
|
Dana Eti |
9,50 |
10,00 |
5,3 |
|
Armut |
0,93 |
0,97 |
4,3 |
|
Yeşil mercimek |
1,40 |
1,45 |
3,6 |
|
Kırmızı Mercimek |
1,75 |
1,80 |
2,9 |
|
Karpuz |
0,10 |
0,10 |
0,0 |
|
Limon |
0,58 |
0,58 |
0,0 |
|
Nohut |
1,10 |
1,10 |
0,0 |
|
Kuru Kayısı |
3,00 |
3,00 |
0,0 |
|
1Lt Süt |
0,58 |
0,58 |
0,0 |
|
Kuzu eti |
14,00 |
14,00 |
0,0 |
|
Yeşil Fasulye |
0,77 |
0,74 |
-3,9 |
|
Havuç |
0,48 |
0,45 |
-6,2 |
|
Patlıcan |
0,35 |
0,33 |
-6,7 |
|
Sivri Biber |
0,53 |
0,47 |
-10,7 |
|
Salatalık |
0,40 |
0,32 |
-19,2 |
|
Elma |
0,75 |
0,57 |
-24,7 |
Genel Haberler
Dev satın alma tamamlandı
CarrefourSA hisselerinin yüzde 89,28’inin Aydın Grup bünyesindeki Yeni Mağazacılık’a (A101) devri tüm yasal onayların ardından resmen tamamlandı.
Şirketten yapılan açıklamaya göre, CarrefourSA’nın sermayesini temsil eden payların yüzde 89,28’lik bölümünün Aydın Grup’a devrine ilişkin Rekabet Kurumu dahil tüm yasal onay süreçleri tamamlandı ve devir işlemi gerçekleşti.
Devirle birlikte Aydın Grup bünyesindeki Yeni Mağazacılık şemsiyesi altında yer alan perakende devleri CarrefourSA ve A101, faaliyetlerini farklı yönetim yapıları altında, ayrı segmentlerde ve kendi marka kimliklerini koruyarak bağımsız şekilde sürdürecek. Bu yeni döneme CarrefourSA CEO’su Hatice Evren liderlik edecek.
Açıklamada görüşleri yer alan Aydın Grup Yönetim Kurulu Üyesi Erhan Bostan, yeni bir sayfa açtıklarını belirterek, şu ifadeleri kullandı:
“CarrefourSA’nın yeni yatırımımızla sağlamlaşacak finansal yapısı, bize daha cesur adımlar atma imkanı veriyor. Mağazalarımıza gelen herkes için daha iyi bir deneyim sunmayı, alışverişi daha keyifli hale getirmeyi hedefliyoruz. İş ortaklarımız ve tedarikçilerimiz açısından da güven veren, değer yaratan ve birlikte büyüme iştahını artıran bir iş ortağı olmayı önemsiyoruz. Çalışanlarımız için ise enerjisi yüksek, gelişim alanı açan, parçası olmaktan gurur ve heyecan duyulan bir iş yeri olmayı hedefliyoruz. Güçlü bir finansman, ekosistem ve sağlıklı bir ticaret, bu yolculuğun merkezinde yer alacak.”
Erhan Bostan, CarrefourSA’nın en güçlü yönlerinden birinin taze, kaliteli ve zengin ürün çeşitliliği olduğunu belirterek, bu gücü daha da büyüterek Türkiye’nin dört bir yanına taşıyacaklarını bildirdi.
Bostan, “Hedefimiz, Türkiye’nin her ilinde ve çok daha fazla noktada tüketicilere ulaşmak ve erişilebilirlikle kaliteyi birlikte geliştirmektir. Ekonomiye kattığımız değeri, istihdamımızı ve yerli tedarikçilerimizle kurduğumuz iş birliğini çok daha öteye götüreceğiz.” açıklamasında bulundu.
Sabancı Holding 85.5 milyon dolar ödeme yaptı
Nisan ayında satışa ilişkin Sabancı Holding tarafından yapılan açıklamada satış işleminin 325 milyon dolarlık şirket değeri üzerinden yapılacağı ifade edilmişti.
Söz konusu açıklamada şu bilgiler yer almıştı:
“Söz konusu Sözleşme uyarınca, Carrefoursa’nın 325.000.000 ABD Doları olarak belirlenen toplam şirket değeri esas alınarak hesaplanacak nihai hisse değeri, kapanış tarihindeki net borç ve işletme sermayesi tutarları üzerinden yapılacak kapanış düzeltmelerine tabi olacaktır. Kapanış düzeltmeleri sonucunda hesaplanacak nihai hisse değerinin negatif olması halinde, söz konusu negatif farkın ana ortaklara isabet eden kısmının tamamı için Hacı Ömer Sabancı Holding A.Ş.’ye ek bir finansal yükümlülük çıkabilecektir.”
Sabancı Holding tarafından KAP’a gönderilen açıklamada ise şu bilgiler yer aldı:
“Carrefoursa’nın 325.000.000 USD olarak belirlenen toplam şirket değerinin, sözleşmede belirtilen şartlara uygun şekilde kapanış tarihindeki net borç ve net işletme sermayesi tutarları dikkate alınarak düzeltilmesi sonucunda Sabancı Holding tarafından Yeni Mağazacılık A.Ş.’ye 85.479.120 USD ödeme yapılmış olup, kapanış hesaplarında yapılacak çalışma sonrasında söz konusu ödeme tutarı güncellenecektir.”
CarrefourSA CEO Kutay Kartallioğlu, bu konuda şu açıklamada bulundu:
“Şirketimizde yeni bir dönem başlıyor: Yapılan Genel Kurul toplantısı ile birlikte şirketimizin ana hissedarlık yapısı değişti ve Yeni Mağazacılık A.Ş. (Aydın Grubu) CarrefourSA’nın ana hissedarı oldu. A101 ve CarrefourSA markaları farklı yönetim yapıları ve ayrı çatılar altında, kendi marka kimliklerini koruyarak bağımsız şekilde hareket edecekler, bunu tekrar vurgulamak isterim. Şirketimize, iş ortaklarımıza, müşterilerimize ve tüm CarrefourSA ailesine hayırlı, uğurlu olsun.
Ben ise CarrefourSA’da geçen 22 yıl ve Sabancı Topluluğu bünyesindeki 25 yıllık yolculuğumun ardından bayrağı devrediyorum; planlı ve güvenli bir geçiş için bir süre daha CEO danışmanı olarak destek vermeye devam edeceğim.
Son sekiz yıldır CarrefourSA’nın CEO’su olarak görev yapmak, meslek hayatımın en büyük ayrıcalıklarından biri oldu. Bugün geriye dönüp baktığımda, büyük bir gurur ve derin bir minnettarlık hissediyorum.
Bu süreçte CarrefourSA’yı daha güçlü, daha çevik ve geleceğe daha hazır bir şirkete dönüştürmek için önemli adımlar attık. Dijital dönüşümü hızlandırdık, yapay zekâyı iş yapış biçimimizin ayrılmaz bir parçası hâline getirdik, çok kanallı yapımızı güçlendirdik, sürdürülebilirlik hedeflerimizi ileri taşıdık ve uzun yıllar değer üretmeye devam edecek bir inovasyon kültürü oluşturduk.
Ancak en değerlisi, tüm bunları birlikte başarmış olmamızdı. Bu yolculuk boyunca birlikte çalışma ayrıcalığını yaşadığım tüm CarrefourSA ailesine; Sabancı Topluluğu’na, Carrefour Grubu’na, Yönetim Kurulumuza, müşterilerimize, tedarikçilerimize ve iş ortaklarımıza gönülden teşekkür ediyorum. Güveniniz, desteğiniz ve ortak vizyonumuza olan inancınız, bu başarı hikâyesinin en değerli parçası oldu.
Şimdi ise geçmişe duyduğum büyük bir minnettarlıkla, geleceğe aynı heyecan ve merakla bakıyorum. Teknolojinin, yapay zekânın ve dönüşüm odaklı liderliğin iş dünyasını yeniden şekillendirdiği bu dönemde; büyüme, dönüşüm ve kalıcı değer yaratımına katkı sağlamayı heyecanla bekliyorum.
Bu yolculukta birlikte yürüdüğüm herkese gönülden teşekkür ediyorum.”
Yeni CEO Hatice Evren kimdir?
CarrefourSA ve A101, faaliyetlerini farklı yönetim yapıları altında, ayrı segmentlerde ve kendi marka kimliklerini koruyarak bağımsız şekilde sürdürecek. CarrefourSA’daki yeni döneme ise CEO Hatice Evren liderlik edecek.
Boğaziçi Üniversitesi Endüstri Mühendisliği bölümü mezunu olan Hatice Evren, 2010 yılında ABD’ye giderek New York Üniversitesi’nde Yönetim yüksek lisansı yaptığı sırada Araştırma Asistanı olarak çalıştı ve orada kendi girişimini de kurdu. Daha sonra The Boston Consulting Group bünyesinde çalışmaya başlayan Evren, Harvard Business School’da MBA eğitimini tamamladı. MBA sonrası The Boston Consulting Group İstanbul ve Dubai ofislerinde çalıştı.
2019 yılından itibaren Getir’e katılan Hatice Evren, Chief Transformation Officer olarak göreve başladı. 2021 yılında Getir ve GetirMore’un CEO’luğunu üstlendi. 2023 -2024 arasında Chief of Global Functions olarak teknoloji, veri, ürün, müşteri hizmetleri, tedarik ve lojistik zinciri ve operasyonel mükemmellik departmanlarında tüm coğrafyalarda (Türkiye, Avrupa, ABD) küresel fonksiyonların liderliğini yaptı. Ocak 2024-Kasım 2024 arasında ABD Grubu (Getir&Fresh Direct) CEO’su olarak görev yaptı. Getir’in Türkiye’deki market hizmetlerinin (Getir & GetirBüyük) CEO’su olarak devam etti.
Genel Haberler
İstanbul Ticaret Üniversitesi’nden ödüllü yarışma
İstanbul Ticaret Üniversitesi, “Bilgi, Organize Perakendesiyle Buluşuyor” adı altında bir yarışma düzenledi.
Dereceye girenlere “Ekrem Özen Perakende Değer Katan Araştırmalar” ödülü verilecek. “Organize Gıda Perakende Yönetiminde Yeni Paradigmalar” kitabında da özgün araştırmalara yer alacak.
Üniversiteden yapılan açıklamada, “Organize gıda perakendeciliğine yönelik özgün araştırmalara editörlü kitapta yayınlama fırsatı tanınacak” yer alırken jüri tarafından seçilen çalışmalarında ödüllendirileceği ifade ediliyor.
Konu başlığı ve özet gönderimi için son tarih ise 7 Ağustos 2026.
İletişim: retailresearch@ticaret.edu.tr
Genel Haberler
Müşteri ilişkilerinde yapay zeka devrimi
Küresel pazar verilerine göre, müşteri ilişkileri yönetimi dünyada en hızlı büyüyen yazılım segmenti olmayı sürdürürken pazar büyüklüğünün 2026 yılında 126,17 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Yatırım getirisinin (ROI) her 1 dolarlık harcama için yaklaşık 8,71 dolar kazanç sağladığı bu yeni ekonomik düzende, veri odaklı stratejiler bir tercih olmaktan çıkarak her ölçekteki işletme için stratejik bir gereklilik haline geliyor. Özellikle hiper-kişiselleştirme ve deneyim ekonomisinin ön plana çıktığı günümüzde, müşterinin bir sonraki adımını tahmin edebilen yapay zeka destekli sistemler rekabetin ana belirleyicisi konumunda bulunuyor.
Nitekim Nobel ödüllü davranış bilimci Daniel Kahneman’ın “hızlı ve yavaş düşünme” teorisine göre insan kararlarının yaklaşık yüzde 95’i bilinçaltında ve anlık şekilleniyor; yalnızca yüzde 5’i bilinçli bir akıl yürütmeden geçiyor. Geleneksel CRM sistemleri ise büyük ölçüde bu yüzde 5’lik katmanı, yani müşterinin ne aldığını kaydedebiliyor; kararın arkasındaki asıl tetikleyiciyi, nedeni ise büyük ölçüde kaçırıyor.
Yapay Zeka destekli müşteri yönetiminin kurumsal gelecekteki rolünü vurgulayan OBASE CEO’su ve Kurucu Ortağı Dr. Bülent Dal, konuyu şu sözlerle özetliyor: “CRM sistemleri sayesinde uzun süredir müşterilerimizin davranışsal verisini yüksek doğrulukla gözlemleyebiliyoruz. Müşterilerin neye, ne zaman, ne kadar ve ne sıklıkta para harcadığını ölçebilir durumdayız. Makine öğrenmesi tabanlı modellerle bir sonraki satın alma davranışını tahmin edebiliyor, ‘ne satın alabilir?’ sorusuna güçlü cevaplar üretebiliyoruz.”
Geleneksel yöntemlerin kurumsal veriyi analiz etme yeteneğine sahip olduğunu ancak arka plandaki derin motivasyonu çözme noktasında yeni nesil teknolojilere ihtiyaç duyduğunu belirten Dal, sözlerine şöyle devam etti: “Büyük Dil Modelleri (LLM) artık bu süreci kökten değiştiriyor; müşteri etkileşimlerini sayısal verilerin ötesine taşıyarak anlamsal veri olarak işliyor. Sohbet kayıtları, çağrı merkezi transkriptleri, e-posta içerikleri ve sosyal medya mesajları aracılığıyla müşterinin gerçek ‘niyetini’ ve motivasyonunu kavramak artık mümkün hale geliyor. Böylece CRM sistemleri, sadece davranışsal hareketleri izleyen yapılar olmanın ötesine geçerek gerçek anlamda kurumsal motivasyonları anlayan yepyeni bir mimariye dönüşüyor. Örneğin bir müşteri ‘hafta sonu misafirlerim gelecek, glutensiz tarifler için neler önerirsin?’ diye sorduğunda, aslında yalnızca bir sepet değil; kalıcı bir beslenme hassasiyeti hakkında bilgi veriyor. Ya da bir kutlama için ürün ararken, taraftarı olduğu takımı ve katılmaktan keyif aldığı etkinlik türünü de bizimle paylaşmış oluyor. Bu bilgiyi elinde tutan perakendeci, müşterisini artık çok daha derinden tanıyor.”
AIR ile CRM teknolojileri öğrenen yapılara dönüşüyor
AIR Yapay Zeka Platformu, CRM sistemlerini yalnızca analiz yapan araçlar olmaktan çıkarıp sürekli öğrenen sistemlere dönüştürüyor. Geleneksel sistemlerde müşteri davranışının pasif olarak izlendiği dönem, yerini yapay zeka destekli aktif öğrenme süreçlerine bırakıyor. Kullanıcıdan gelen tüm bilgileri bağlamsal olarak ele alıp işleyen bu yeni mimaride; müşteri, ürün arama sürecinde satın alma gerekçesini kendi ifadeleriyle ayrıntılı biçimde ortaya koyabiliyor. Satın alma sürecine eşlik eden yapay zeka araçları, müşteriye doğrudan ‘Bu ürünü neden tercih ettiniz?’ diye sorarak bu kıymetli bilgiyi kurumsal hafızanın resmi ve sistematik bir parçası hâline getiriyor.
Obase AIR; yapay zekanın kurumlarda güvenli, anlamlı ve sürdürülebilir biçimde çalışabilmesi için gereken tüm bileşenleri tek bir mimaride bir araya getiren uçtan uca bir platformdur. Kurumun dağınık veri kaynaklarını, iş süreçlerini ve yapay zekâ modellerini ortak bir zeminde buluşturarak teknolojiyi operasyonların ayrılmaz bir parçası hâline getiriyor.
Büyük dil modellerini (LLM) kurumun kendi verisiyle çalışacak şekilde konumlandıran platform, yapay zeka profesyonellerine genel geçer cevaplar üreten bir araç sunmanın ötesine geçerek kurumun bağlamını, terminolojisini ve müşteri gerçekliğini anlayan güçlü bir iş ortağına dönüşüyor. Güvenli veri yönetişimi, yapılandırılmamış veriyi anlamlandıran bağlamsal zeka yardımı ve mevcut sistemlerle sorunsuz entegrasyon bu yapının temel taşlarını oluşturuyor. Bu bütünleşik ekosistemde kurumlar artık sadece ‘ne olduğunu’ değil, ‘neden olduğunu’ yani davranışın altındaki gerçek motivasyonu da anlayan, ölçeklenebilir ve kalıcı bir kurumsal yeteneğe kavuşuyor.
