Sosyal Medya Hesaplarımız

İbrahim Pekbay

Hesap bilmek gerek…

İbrahim Pekbay
Abone Ol:

Bazı şeyler, desteksiz sallamayla olmuyor. Hesap etmeyi bilmek gerekir. Çünkü matematik, sallamaz, hesaplar ve sonuç veriri. İşin ilginç yanı, matematik siyaseti de bilmez, en azından kandırmayı…

Biz kimiz?

Üretici…

Biz kimiz?

Tüketici…

İhtiyacımız nedir?

Mümkün olan en ucuz maliyet ile üretmek ve tüketicinin ihtiyacını karşılamak, en ucuz fiyat ile alıp ihtiyacımızı sağlıklı bir şekilde gidermek, hayatımızı mutlu ve sağlıklı bir şekilde sürdürmek.

Oluyor mu ve bu doğruyu yaşaya biliyor muyuz?

Hesap bilmezsen olmaz, önce hesap bileceksin ki, evdeki hesap çarşıya uyacak. Ya da evdeki hesabı çarşıya uyduracaksın, çarşı da hesabını ona göre yapacak, konkordato istemeyecek.

Ekonominin girdiği dar boğazın, parasal kısmına girmiyorum. Temeline bakmak, oradan yola çıkarak çözüm üretmeye çalışıyorum.

Perakende sektörü perişan, neden?

Hedef kitlesi tüketici olunca, tüketicinin bir şekilde sunum mahalline gelip alım yapması gerekir ki, tüketicide para yok kardeş…

Üç beş tuzu kuru, gözetlenen gurup dışında ülkede herkes sıkıntıda, konkordato ilan etme seviyesine gelmiş durumda.

Konkordato istemek için illa ki ticaret işletmesi olmaya ihtiyaç var mı?

En son tüketici de mahallenin bakkalı, kasabı, manavı ile borç yapılandırmasına gitme ihtiyacında ülkede. Tabi mahallede bu işletmeler kaldıysa…

Ülkenin yeniden yapılanmaya ihtiyacı var.

Yapılanmanın da önce millet olarak aklımızı, doğru düşünerek karar vermesi için yapılandırılmasına ihtiyacımız var.

Değilse işler kesat, çal çal oyna…

Bir ülkede üretim ve istihdam bitmiş ya da en azından zora girmiş ise, oynamaktan başka çıkar yol yok gibi…

Bir hikâye ile bitireyim…

Padişah dönemizde ülkenin çeşitli yerlerinde deprem olduğunda veya padişah, hazinesi için salma saldığında, bir süre sonra sorarmış Vezir-i azama…

“Kayseri’de bir şey var mı?”

Araştırır, bilgi verirlermiş padişaha; “Herk hangi bir hareketlilik yok devletlum…”

Yine bir gün böylesi günden sonra padişah sormuş, “Bakın hele Kayseri’de bir şey var mı?”

Araştırıp gelmişler ve bilgiyi sunmuşlar…

“Her hangi bir aksilik yok sultanım, herkes çalıp oynuyor…”

Deyince, padişahı almış bir telaş…

“Eyvah” demiş, “Şimdi Kayserili bir dağılırsa ülkenin dört bir yanına, saltanat da elden gider, hemen tedbir alına…”

Şimdi ülke olarak çalıp oynama vaziyetindeyiz, sonumuz hayır ola…

Gelecekte üretimi bol, istihdamı ile işsizliği bitmiş ülke olmak üzere, 30 Ağustos Zafer bayramınızı, böylesi bir zaferle taçlandırmanız dileği ile kutluyorum…

Devamını Oku
Yorum Yapın

Yorumunuz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Advertisement

İbrahim Pekbay

Bozulan ekonomiye reçete…

İbrahim Pekbay

Son yıllarda bilim dışı uygulamalar nedeniyle dibe vuran Türkiye’nin ekonomik yapısının, 14 Mayıs 2023 gününde yapılacak seçimde değişmesi beklenen yeni iktidar tarafından nasıl düze çıkartılacağı hemen her ortamda tartışılmaktadır.

Vatandaş, yaşanan ağır enflasyon karşısında her geçen gün daha da yoksullaşmaktadır. Bu durum da elbette sürdürülebilir bir durum değildir.

Çözümü var mı?

(Ben, üretimin sanayi tarafını pek bilmem ancak, genel prensipler itibarıyla üretimde de geçerli olan kurallar vardır ve ben bu kurallar içinde anlatmaya çalışacağım.)

Elbette var, kısa zamanda olmayabilir ama var.

Amasız, fakatsız, lâkinsiz “Üretime” yönelmektir. Elbette yapılacak üretimin de başıboş olmaması, bilim ışığı altında yapılması zorunludur. Aksi takdirde fayda yerine hem üreticiye hem de tüketiciye zarar verecek boyutlara ulaşabilir.

Üretimin doğru ve verimli yapılabilmesi için olmazsa olmaz birinci kural, devlete karşı güven duyulmasıdır. Diğer bir anlatımla, kendisine yönetmesi için belli süreliğine yetki verilen iktidarlara güvenirken, devletin devamlılığı esasının da gözden kaçırılmaması gerekir.

Bu ne demek?

Birincisi; toplum, öncelikle hukukun üstünlüğü ilkesi içinde işleyen bir yargının var olduğunu bilmeli.

İkincisi; her yıl revize edilebilirliği olan beş yıllık üretim planlamaları yapılmalı. Hangi üretici, nerede ne kadar hangi ürünün üretecek, bu önceden bilinmeli. Dahası, kaça mal edeceğini ve makul kar payı ile kaça satacağını da bilmeli.

Başta da belirttiğim gibi ben tarımsal üretim boyutunda düşündüklerimi ifade etmek istiyorum.

Öncelikle, bilinmeyen bir nedenle kapatılan “Devlet Planlama Teşkilatı” yeniden kurulmalıdır. Ve bu teşkilat uzman, liyakatli elemanları eliyle, tarım ve hayvancılığın her aşamasında üretimin nasıl yapılacağı, ürün çeşitliliği ve bölgeler ile belirlenmeli, üretici buna göre yönlendirilmelidir.

Üretim aşamasında devlet desteklemelerine önem verilmeli, ancak verilecek desteklerin yerinde kullanılıp kullanılmadığı, yani üretim için kullanılıp kullanılmadığı da denetlenmelidir.

Bu noktada, üretim girdilerinin öncelikle yerli olmasına özen gösterilmelidir.

Üreticinin ürettiği ürünleri alacak kurumların, yani tarım satış kooperatiflerinin verimli şekilde çalışacağı şekilde yeniden ayağa kaldırılmalıdır.

Kooperatifi olmayan üreticiye, kooperatif kurması için destek verilmeli, yol gösterilmelidir.

Et ve Balık Kurumu, Toprak Mahsulleri Ofisi, le Rize’de Çaykur, Giresun’da Fiskobirlik, Samsun’da Karadeniz Birlik, Edirne’de Trakya Birlik, Bursa’da Marmara Birlik, İzmir’de Tariş, Antalya’da Antbirlik, Mersin’de Yerfisko Birlik ve Bal Kooperatifi, Adana’da Çukobirlik ve Gaziantep’de Güneydoğu Birlik yeniden ve etkili şekilde işler hale getirilirken, gerekli olan diğer üretim alanlarında da aynı şekilde kooperatifleşme sağlanmalıdır.

Tarımsal üreticiler için yeteri kadar ziraat mühendisi, hayvan üreticileri için yine yeteri kadar veteriner hekim, teknisyen tahsisi edilmeli, üretim, onları denetiminde, sonuçları raporlanabilir şekilde yapılmalıdır.

Üretimi planladık, peki bundan sonra ne olacak?

Elbette üretimden elde edilecek ürünlerin tüketiciye ulaştırılması, ihracatın yapılabilir olması gerekir ki, üretimin faydaları görülebilsin.

Tüketiciye ulaşmasında, yukarıda da belirttiğim gibi kooperatiflerin işlevleri çok önemlidir.

İhracatta ise yine devlet desteği olmazsa olmazdır.

Şimdi şu noktaya dikkat edelim…

Üretici, ürettiği üründen kazanacağı makul kar payının bir bölümü ile üretimde yenileşmeye ve geliştirmeye aktarırken, kalanı da elbette birikim, geleceğin sermayesi olarak bir kenara koyacaktır.

Böylelikle üreticinin kazancı, bir şekilde ekonomide geri dönüşüm içine girecek, her sektör bu geri dönüşümden fayda sağlarken, kendi kazancını da aynı şekilde ekonominin içine sokacaktır.

Böylelikle ekonomide nakit akışı sağlanmış, toplumun tüm katmanları, gelişim içindeki kazançtan kendilerine de bir pay çıkarmış olacaktır.

Ekonomi bilim içindeki diğer unsurların da birleşmesi ile ülken parası değer kazanırken, eşit ve hakça kazanç ile toplum refaha kavuşacaktır.

XXX

Değerli okurlarım…

Ben, “Ekonomist” unvanlı birisi değilim.

Ancak 57 yıllık çalışma hayatım içinde bana öğretilen ve benim de öğrendiğim ekonominin kurallarının, basitçe böyle olmasının daha gerçekçi olacağını söylemektedir.

Bu konuda beni yetiştirenlerin isimlerini tek tek vermek isterim ama kendilerinden izin almadım. Ancak en baştaki kurumun adını verebilirim.

Rahmetli Hüseyin Cahit Aral Ekibi ile o ekibin içinde başlamış olmamdır.

XXX

Diğer yandan üretimden sonra dağıtım ve satış, üretimin ayrılmaz bir parçasıdır.

Elbette bunun da bilinçli, programlı doğru yapılması da zorunludur.

Bu konu ise, üretim kadar önemli ve ayrı bir yazı konusudur.

Belki daha sonra yazabilirim.

Devamını Oku

İbrahim Pekbay

Bugün bana bir şeyler mi oldu?

İbrahim Pekbay

Bu sabah (18 Ağustos 2022 Perşembe), her zaman olduğu gibi, 10 kişilik guruba mesaj gönderecektim.

Aklıma takıldı bir şarkısını sözleri.

“Ömrümüzün son demi, son baharıdır artık… Maziye bir bakıver, neler neler bıraktık…”

Müzeyyen Senar’ın sesinden herkesle paylaştım.

Altına da not düştüm.

Bugün kahve ile değil, ömrümüzün kalan 25 yılında maziye bakarak keyfime baktım. Keyifleriniz bol ola.

Dedim.

 

xxx

 

Aradan çok bir zaman geçmedi, öğleden önce Üçge firmasından değerli kardeşimiz Esra hanım aradı.

Merak içinde telefona cevap verdim ama…

Duymasam mıydı, yoksa duyarsam n’olurdu?

“İbrahim Bey… Gökçin Bey ile aranızdaki özel ilişkiyi bildiğim için haber vermek istedim. Gökçin Bey’i dün akşam kaybettik.”

Dedi…

Bir anda kendimi kaybettiğimi biliyorum. N’oluyor gibisinden düşünmeye başladım. Daha kaç gün oldu, konuşmuştuk. Öyle pat diye olacak şey mi?

Ama oldu, olmuş…

 

xxx

 

Bundan tam 37 yıl önceydi.

Perakende sektörüne girecek, marketçiliğe başlayacaktık. İzmir’de rafları alacağımız yer olarak ismini ve adresini verdiler.

Gittik, mahalle arasında, labirent gibi bir yerde, üzerinde iş önlüğü ile genç birisi karşıladı bizi. Oturduk, derdimizi anlattık, anlaştık ve ayrıldık.

Buraya kadar her şey, olması gereken şey idi, oldu.

Kayseri’de 1986 yılında ilk mağazamızı açmak üzere çalışmalar sürerken, Gökçin Aras’da malzemelerini ve ekibini alarak gelmişti.

Gece gündüz demiyor, yoğun bir şekilde çalışıyorduk. O da ekibinin başında, iş kıyafeti üzerinde “Ben patronum arkadaş” demeden canla başla çalışıyordu.

Böyle başladık.

İlişkimiz yıllarca sürdü.

Kâh ticari, kâh ağabey-kardeş gibi.

Ama hiç kopmadık.

Dürüst.

Yenilikçi.

Adam gibi adam.

Özellikle çalışanlarına karşı.

Ama erken bir gidişi oldu, olmadı bu.

Daha diyeceğim çok, ama aklım gidiki yazamıyorum.

Allah’ın rahmeti üzerine olsun kardeşim, geride kalanlara sabırlar diliyorum.

 

xxx

 

Sabah aklıma takılan şarkı

Keşke olmasaydı.

Devamını Oku

İbrahim Pekbay

Dert çok da derman var mı?

İbrahim Pekbay

Bu sabah oldukça geç kalktım.

Hazırlık, sabah kahvaltısı ve ardından kahve keyfi ki böyle bir ortamda nasıl keyif olursa gari, derken yazı yazma vaktinin geçiyor gibi olduğunu görerek, bilgisayarımın başına doğru yürürken dilime dolanmaz mı bir türkü!

“Derdim çoktur hangisine yanayım

Yine tazelendi yürek yarası

Ben bu derde hande derman bulayım

Meğer dost elinden ola çaresi

Efendim efendim benim efendim

Benim bu derdime derman efendim”

Bazen bana böyle gelenler geliyor…

Neden geliyor? Çünkü dert çok, çözümü var, çözecek yok.

İki kere iki dört eder de bazen dört ettiğini bilmeyenler olursa ki var, matematik dediğimiz bilim dalı o noktada çöküyor ve çökünce de ülke olarak, millet olarak altında kalıyoruz.

Her konuda bilgi sahibi olmanın olanağı yok ama her konuda bilgi sahibi, ilim sahibi ile birlikte oturup konuşma ve ona göre karar verme olanağı her zaman vardır.

Ancak bunu uygulayabilmek için de en azından “Anlayış ve zekâ”, yani feraset sahibi olmak gerekiyor.

Ülke olarak bugün ekonomik olarak düştüğümüz duruma, sanırım 2’nci dünya savaşı sırasında, rahmetli İsmet Paşa’nın, Türkiye’yi savaşa sokmama kararlılığı sırasında çekilen yokluk günlerinde bile çekilmedi.

O günün koşullarında üretim vardı, ancak tüketimi mümkün olduğunca kısarak, olası ve istemediğimiz bir savaşa girmek zorunda kaldığımızda yetecek stokları oluşturmak zorunda olduğumuz günlerdi.

Bugün her şey var, ancak alım gücü denilen şey, yani yeterli gelire sahip değiliz.

İşte bu dengenin tekrar kurulması gerekir.

Bu ekonomik bir konu…

Diğer yandan, düzeltilmesi gereken bir konu daha var ki, günün koşulları içinde dengeli bir şekilde yapamazsanız, doğrudan ekonominize sekte vurabilir.

Oda hiç kuşku yok ki, bağımsız, bağlantısız, Atatürk ilkeleri ışığında dış politikanın yürütülmesi ile olacaktır.

Ancak kesin olan şu ki, üretmeden asla ekonomiyi düze çıkartmak mümkün değildir.

Şimdi soru şu…

Üretebiliyor muyuz, üretebiliyorsak kendimize en azından yetebiliyor muyuz, hatta ihraç ürünü haline üretimi getirebiliyor muyuz?

Ne yazık ki bu soruya bugün için “Evet” deme olanağımız yok.

Neden yok?

Bu soruyu sormak için biraz “Millet” olarak geç kalmış olsak da, aklımızı kullandığımızda cevabını verebileceğimizden en ufak bir kuşkum yok…

Bunu anlamak için de şu söze kulak vereceğiz her zaman…

“Türk milletinin karakteri yüksektir; Türk milleti çalışkandır; Türk milleti zekidir.”

Bu sözü kimin söylediğini bilmiyor, hatırlamıyorsanız eğer, kendiniz hiç yormayın derim…

Devamını Oku

İbrahim Pekbay

POPÜLER