Konut kredisi dışındaki tüketici kredileri ve kart harcamaları itibari ile gelecekteki bir kaç yıllık gelirini harcayanlar gelirlerinin çok üzerinde bir hayat standartında yaşamaktadırlar. Bu durumdaki tüketicilerin içinde yaşadığı  saadet zinciri kırılacaktır.

Yeni yıla girerken iş dünyasına iş adamlarımızın beklentileri yön verecektir. Güzel beklentisi olan, güzel sonuçlarla karşılaşır, yeter ki işimizi iyi yönetelim. Her şirket yeni yıl bütçe varsayımlarını  beklentilerine göre planladı ve  2014 bütçelerini bu doğrultuda  hazırladı. Yeni yılda ekonomik hayatımızı etkileyecek makro gelişmelerden birisi hükümetin  halkı tasarrufa yönlendirecek  mali kararları uygulamaya sokması olacaktır. Bu kararlar içinde en önemli olanı tüketici talebini daraltacak olan banka kredi kartlarına taksit sınırlamasıdır. Kredi kartına taksitlendirmede sınır getirilmesi özellikle  dayanıklı tüketim malları  sektörünü ve gıda dışında kalan hızlı tüketim ürünleri sektörünü olumsuz etkilemesi beklenmektedir. Dayanıklı tüketim mallarında taksit sınırlaması sorununu bizim işbilir esnafımız ve tüketicilerimiz geleneksel senetli satışlara geçerek çözmeyi deneyeceklerdir. Hükümetin kredi kartı limitlerine tavan getirilmesi projesinin, tüketicilerin gelirlerinin kayıt altına alınamamış olması nedeniyle  bu yılda uygulamaya  geçirilmesi beklenmemektedir.
Yeni yılda da hükümetin kayıt dışı ekonomiyi kayıt altına almaya dönük uygulamalarının daha yoğun ve sıkı biçimde yapılacağı öngörülmektedir. Gelişmiş ülkelerde olduğu gibi ekonominin tamamının kayıt altına alınması sağlandığında tüketici gelirleri de önemli ölçüde kayıt altına alınabilecektir.Türkiye ekonomisinin (sektörel farklılık göstersede) toplamda %30 nun kayıt dışı olduğu hesaplanmaktadır. Bu oranın azaltılmasına yönelik 2014 yılında hayata geçirilen en önemli adım yazar kasalar ile pos cihazlarının birleştirilmesidir.
Bankalararası kart Merkezi verilerine göre 2013 ekim sonu itibariyle 57 milyon kredi kartı, 2,3 milyon POS cihazı bulunmaktadır. Kredi kartı ile alışveriş hacmi sürekli büyümektedir. Kartla yapılan harcamalardaki yüzde bir oranındaki artış vergi gelirlerini yüzde 0.05 artırıyor. Yazar kasa / pos cihazlarının birleştirilmesi esnafın kredi kartı kullanımını yaygınlaştıracak ve kayıt altına girişi artıracaktır. Maliyenin yazarkasalı pos cihazı  kullanımını mecbur kılması belge vermeden  çalışan esnafın gelirlerinide kademeli olarak kayıt içine alacaktır.
Hükümetin halkı tasarrufa teşvik etme hedefini “herkes birkenara üç kuruş koysun” isteniyor diye düşünmemek lazım. Bazı verilere göre ülkemizde bir yıl sonraki gelirinin tamamını bugünden harcamış insan sayısı oldukça fazladır. Bu tüketiciler  gelirlerinin üstünde harcama yapmayı ve artan  refah seviyelerini sürekli borçlanarak finanse eder hale geldiler.
Konut kredisi dışındaki tüketici kredileri ve kart harcamaları itibari ile gelecekteki bir kaç yıllık gelirini harcayanlar gelirlerinin çok üzerinde bir hayat standartında yaşamaktadırlar.
Bu durumdaki tüketicilerin içinde yaşadığı saadet zinciri kırılacaktır.
Yeni yıl hızlı tüketim sektörü oyuncuları açısındanda finansal sıkıntılardan dolayı tasfiyelerin yaşanacağı bir yıl olacak.İşletme sermayesi yetersiz olan işletmeler operasyonel zararlarını finanse edemeyecek ve çoğu nakit akıştan batacak, yada el değiştirecektir. Nakit akışını iyi yönetemeyen  firmalar, spot piyasalarda daha fazla mal bozdurarak, arka kapı satışlarını artırarak acil finansman  ihtiyacını karşılamaya çalışacaktır. Bu olumsuz gelişmelerden bankalar kadar tedarikçilerde para batırarak zarar görecektir. Sektörde yaşanacak bu gelişmeler organize perakendecilikte ve dağıtıcılıkta konsolidasyonu hızlandıracaktır. Gelirlerin kayıt altına alınması kayıt dışı çalışmanın sağladığı rekabet avantajınıda ortadan kaldıracaktır.
Yeni yıl da “Elin taşı ile elin kuşunu vurmak” dönemi iyice zorlaşacaktır. İşine yeterli özkaynak ayıramayan ve sürdürülebilir karlılığı sağlayamayan işletmeler oyun dışında kalacaklardır.

Yazarımızın bu yazısı Retail Türkiye Dergisi’nin Aralık 2013 – 58. sayısında yayınlanmıştır.