Uluslararası Yatırımcılar Derneği (YASED), “Türkiye’nin Sürdürülebilir Kalkınmasında Uluslararası Doğrudan Yatırımların Katma Değeri’ni ortaya koyduğu imza projesini kamuoyuyla paylaştı.  

YASED’in bu yeni raporuna göre, 2004-2013 yılları arasında Türkiye’ye yapılan yeni Uluslararası Doğrudan Yatırımlar (UDY) tarafından sağlanan ekonomik katkı, 2013 yılı sonu itibariyle GSYH üzerinde yıllık 84 milyar dolar artış etkisine ulaştı. Bu ekonomik katkı, Türkiye’nin 2013 yılı GSYH’sinin %10,2’sini ve incelenen dönemdeki GSYH artışının %19,4’ünü oluşturdu. UDY’nin Türkiye’deki istihdama olan katkısının da incelendiği raporda, 2004-2013 dönemindeki istihdam artışının %36’sının yeni UDY’ler tarafından karşılandığı ve böylece 1,9 milyon kişiye iş imkânı yaratıldığı belirlendi.

YASED Yönetim Kurulu Başkanı Serpil Timuray, “Türkiye’ye doğrudan yatırım yapan uluslararası şirketler, ülkemizin sürdürülebilir kalkınmasında ve küresel rekabet gücünün artırılmasında stratejik katkı sağlamaktadır. Raporumuz, uluslararası doğrudan yatırımların, Türkiye’de ArGe yoğunluğu, ihracat artışı, istihdam artışı, Kobi’lerin gelişimi ve küresel arenada rekabet edebilecek standartlarda bir eko-sistemin yaratılmasında sağladıkları katma değeri ve kaldıraç etkisini çarpıcı rakamlarla ortaya koymaktadır” dedi.

25 Aralık 2014/İstanbul- Uluslararası Yatırımcılar Derneği (YASED), ‘Türkiye’nin Sürdürülebilir Kalkınmasında Uluslararası Doğrudan Yatırımların Katma Değeri’ başlıklı projesini kamuoyuyla paylaştı. YASED’in Türkiye’de yerleşik faaliyet gösteren uluslararası şirket üyeleri ve uluslararası danışmanlık şirketi McKinsey’nin katkılarıyla hazırlanan çalışmada, Türkiye’ye doğrudan yatırım yapmış olan uluslararası şirketlerin uzun vadeli yatırımlarının, ülkemizin ekonomik ve sosyal kalkınmasında oynadığı önemli rol ortaya konuldu.

Timuray: “2004-2013 yılları arasında yeni yapılan uluslararası doğrudan yatırımlar, 2013 sonu itibariyle, GSYH üzerinde yıllık 84 milyar dolar katkı sağlarken, aynı dönemdeki istihdam artışının ise %36’sını oluşturmuştur.”
YASED Yönetim Kurulu Başkanı Serpil Timuray, çalışmaya ilişkin yaptığı açıklamada, Türkiye’ye gelen uluslararası yatırım stoğunun 2013 yılında 146 milyar dolara ulaştığını belirtti. Bu rakamın 2002 yılında sadece 18 milyar dolar olduğunu hatırlatan Timuray, son 13 yılda uluslararası yatırım stoğunun 10 kat arttığına işaret etti. Timuray, “Türkiye, yatırım ortamının iyileştirilmesine yönelik sürdürülen çalışmalarla, bugüne kadar ülkemize gelen yatırım miktarından çok daha fazla yatırım çekme potansiyeline sahip bir ülke konumuna gelmiştir. Yaptığımız çalışmaya göre, 2004-2013 yılları arasında yeni yapılan uluslararası doğrudan yatırımlar(UDY), 2013 sonu itibariyle Türkiye GSYH’sine yıllık 84 milyar dolar katkı sağlamaktadır. Bu ekonomik katkı; İstanbul’un GSYH’sinin yarısına, İstanbul hariç Marmara Bölgesi’nin GSYH’sinin %70’ine, Ege Bölgesi’nin GSYH’sinin de % 90’ına denk gelen bir büyüklüktedir” şeklinde açıklama yaptı.

Timuray ayrıca, 2004-2013 yılları arasında gelen yeni UDY’nin, 1,9 milyon kişiye istihdam yaratarak, Türkiye’nin 2013 yılı istihdamının %7,9’unu ve bu dönemdeki istihdam artışının %36’sını oluşturduğunu vurguladı.

YASED Başkan Yardımcısı Galya F. Molinas: “2009-2018 yılları arasında öngörülen yeni UDY’nin ekonomik katkısının, 2018 yılı GSYH’sinin %12,2’sini oluşturması beklenmektedir.”
“Türkiye’nin Sürdürülebilir Kalkınmasında Uluslararası Doğrudan Yatırımların Katma Değeri’ başlıklı çalışmanın detaylarını açıklayan YASED Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Galya F. Molinas da UDY’lerin yatırım yapılan ülkeye ekonomik ve sosyal alanlarda etkili ve uzun vadeli katkılar sağlayan yatırımlar olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

“UDY’ler ekonomik ve sosyal kalkınmayı doğrudan etkileyen bir kaldıraç görevi görürler. Yurtiçi rekabetin artmasına katkıda bulunurken, rekabetçi sektörlerin bölgesel liderliğini de artıran uluslararası yatırımcı şirketler, Türkiye’nin bölgesel merkez olarak konumlandırılmasına ve algı yönetimine uzun vadede önemli katkı sağlarlar. Bu nedenle bu yatırımları odaklı politikalarla doğru alanlara yönlendirmek büyük önem taşımaktadır. Uluslararası doğrudan yatırımcı şirketler, Türkiye’nin sürdürülebilir kalkınması açısından büyük bir katma değer sağlamakta ve potansiyel arz etmektedir. Bu şirketlerin gerçekleştirdiği uzun vadeli yatırımlar GSYH, istihdam ve ihracat artışı ve ülkenin vasıflı, verimliliği yüksek ve aranılan bir işgücüne sahip, son derece cazip bir bölgesel merkez haline gelmesine yardımcı olma yönünde katkı sağlamaktadır.”

“Türkiye’de son 10 yıldaki ortalama UDY ve GSYH büyüme oranları baz alındığında, 2009-2018 yılları arasında öngörülen sıfırdan yapılan UDY katkısının, 2018 yılı GSYH’sinin %12,2’sini oluşturması beklenmektedir.
Uluslararası şirketlerin sağladıkları ekonomik katkının yanında sosyal katkıları da önemli boyutlardadır. Kurumsal sosyal sorumluluk projeleri, nitelikli ve uluslararası tecrübeye sahip işgücünün yetiştirilerek işgücü verimliliğinin yükseltilmesi ve özellikle kadın istihdamının artırılmasındaki rolleri ile sürdürülebilir büyümeye önemli katkı sağlamaktadırlar.
Türkiye, kalkınmasını daha ileri seviyeye taşıma yolunda uzun vadeli ortak olmak isteyen uluslararası doğrudan yatırımcı şirketler açısından daha cazip bir yatırım ortamı yaratarak, geçmişteki büyümesinden güç alacak ve 2023 hedeflerine hızlı ve doğru adımlarla yürümeye devam edecektir”.  

“Türkiye’nin Sürdürülebilir Kalkınmasında Uluslararası Doğrudan Yatırımların Katma Değeri’ çalışmasından öne çıkan diğer başlıklar şöyle:
–    İhracat oranının artmasında UDY’nin payı ve çarpan etkisi fazladır: Çünkü çokuluslu firmaların yerleşmiş iş bağlantıları ve uluslararası pazarlar hakkındaki bilgi ve tecrübesi yeni ihracat pazarlarının oluşmasının en önemli destekçisidir. Nitekim 2013 yılında ISO 500 firmaları içinde yer alan 137 uluslararası sermayeli sanayi şirketi İSO 500 firmalarının ihracatının %42’sini gerçekleştirmiştir.
–    Ar-Ge harcamasındaki 1 milyar dolar artış, önümüzdeki 10 yılda Türkiye’nin GSYH’sini %1 artırır: Özellikle Ar-Ge, uluslararası yatırımların katma değer yarattığı en önemli kanallar arasındadır. Tüm dünyadaki endüstri tabanlı Ar-Ge çalışmalarının üçte ikisi uluslararası şirketler tarafından yapılmaktadır. Ar-Ge yatırımlarının GSYH üzerinde önemli bir etkisi vardır; 1 milyar dolarlık Ar-Ge yatırımının önümüzdeki 10 yıl boyunca Türkiye’nin GSYH’sini %1 (8,3 milyar dolar) artıracağı tahmin edilmektedir. Bu rakamlar, uluslararası şirketlerin ArGe yatırımları ve faaliyetleri için Türkiye’yi bir merkez olarak konumlandırmalarının stratejik önemine işaret etmektedir.
–    KOBİ’ler Uluslararası Doğrudan Yatırımcı Şirketler ile dönüşüyor: KOBİ’ler, uluslararası sermayeli şirketler ile işbirlikleri sayesinde küçük birer işletme olmaktan çıkıp, uluslararası alanda rekabet eden, ihracat yapan ve istihdam sağlayan küresel şirketler haline gelme potansiyeline sahip olmaktadır.
–    Uluslararası sermayeli şirketler küresel yeteneklere sahip işgücü sağlar; işgücü verimliliğini artırır: UDY’nin katkısı sadece ekonomik alanla sınırlı olmayıp; uluslararası şirketlerin kurumsal sosyal sorumluluk projeleri, nitelikli ve uluslararası tecrübeye sahip işgücünün yetiştirilerek işgücü verimliliğinin yükseltilmesi ve özellikle kadın istihdamının artırılmasındaki rolleri ile sürdürülebilir büyümeye önemli katkı sağlamaktadır. Uluslararası sermayeli şirketler hem bugünün hem de geleceğin ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde küresel yeteneklere sahip işgücünün geliştirilmesine ve istihdam edilmesine yardımcı olurlar. Bu sayede işgücü verimliliği de önemli ölçüde artar.